U bent hier: Home Digitale didactiek Digitale schoolborden
E-mail Afdrukken

Digitale schoolborden: effect op leerproces.

Verhoogde motivatie en betrokkenheid

  • Visualiseren door het in beeld brengen van non-verbale signalen en betrokkenheid bij de leerlingen.
  • Met behulp van een afbeelding, animatie, film- of audiofragment, prikkelende probleemstelling of een digitale oefening kan de aandacht van de leerlingen worden getrokken. Dit wordt door het digitaal schoolbord visueel en tekstueel versterkt.

Verhoogde interactie

  • Deelname aan een onderwijsleergesprek activeert bij de leerlingen voorkennis en maakt de bestaande kennisstructuur ontvankelijk voor nieuwe kennis. Gezamenlijk wordt de nieuwe informatie van betekenis voorzien doordat er relaties worden gelegd met bestaande kennis en begrippen in het geheugen. Als ‘presentatiemiddel’ kan het digitale schoolbord content in verschillende representaties aanbieden wat als uitgangspunt voor een onderwijsleergesprek kan dienen. Door het gebruik van het digitale schoolbord waaraan vragen worden gekoppeld of waarna een gesprek plaatsvindt waarin de inhoud (bijvoorbeeld de werking een thermometer) door de leerlingen opnieuw wordt gereconstrueerd of samengevat.
  • Het gebruik van het digitale schoolbord waarbij informatie moet worden toegevoegd of bewerkt om van betekenis te worden voorzien, bijvoorbeeld invul- of markeeroefeningen of het presenteren van de context van de getallenlijn, zet aan tot het gezamenlijk zoeken naar het juiste antwoord of oplossing.
  • Open vragen in het digitale schoolbord kunnen direct op het (digitaal) schoolbord worden getoond, de woorden op het scherm focust de hele klas op de vraag, maar het antwoord moet gegeven worden door reacties en discussie, en kan op het (digitaal) schoolbord worden genoteerd om later opnieuw te bespreken.
  • Multimedia die in verschillende representaties op het (digitaal) schoolbord worden getoond kunnen worden gebruikt om gezamenlijk vergelijkingen te maken, verschillen te bespreken en conclusies te trekken.
  • Content kan eenvoudig worden aangepast (bijvoorbeeld worden vervangen of gemarkeerd) aan spontane inbreng van leerlingen.
  • Door het demonstreren van een eigen oplossingsmethode aan het (digitaal) schoolbord worden de andere leerlingen bewust van alternatieve oplossingen en creatieve denkwijzen. Mogelijk sluiten die beter aan op eigen denkwijze en leerstijlen dan door de leerkracht wordt aangeboden. Het verbreedt en verrijkt zo de eigen kennisstructuur en versterkt de persoonlijke verwerking van de leerstof.

Structurering

  • Door belangrijke inhoud te benadrukken met behulp van kleuren, markeringen, ... door informatie te organiseren in een bordschema en door informatie te concretiseren (een abstract concept verduidelijken) a.d.h.v. multimedia.
  • Door het opdelen van de inhoud in kleine, hanteerbare stappen kan de leerkracht de leerstof zo afstemmen op de noden van leerlingen.
  • Op het bord kunnen doelstellingen worden weergegeven, voorkennis van de leerlingen worden geïnventariseerd (bijvoorbeeld d.m.v. een mindmap of een synthese) en opgeslagen materiaal van vorige lessen opnieuw worden bekeken.

Feedback

  • Door het grote scherm kunnen andere leerlingen observeren en meedenken over de juistheid van een antwoord.
  • Het is mogelijk om bestaande software te koppelen aan de digitale schoolborden. In de meeste software wordt gebruik gemaakt van belonende en corrigerende effecten in de vorm van punten, bewegende animaties, geluidsfragmenten of toegang tot de volgende opgave of stap binnen de applicatie. Op deze manier krijgt de leerling en de klas direct een indicatie over de juistheid van de antwoorden. Correct uitgevoerde oplossingsstrategieën en handelingen worden in relatief hoge snelheid meerdere keren direct bekrachtigd.
  • Het is eveneens mogelijk om in bepaalde reeds bestaande multimedia ‘spel en competitie’ toe te voegen. Dit kan op een zeer eenvoudige manier, nl.: door een timing en/of een score-element toe te voegen. Door het behalen van een score motiveren leerlingen elkaar en door middel van bijvoorbeeld een quiz kan de beheersing van vaardigheden of kennis worden vergeleken.

Multimediale verwerking

  • Aan de hand van multimedia is het mogelijk om processen, verschijnselen en complexe begrippen duidelijk te presenteren en uit te leggen.
  • Bij o.a. rekenen kan d.m.v. multimedia abstracte informatie worden verhelderd, of vanuit letterlijk verschillende perspectieven worden aangeboden.
  • In de vak Frans zouden korte verhaallijnen en dialogen kunnen opgenomen worden als assets. In deze assets worden bepaalde Engelse woorden op het moment dat ze worden uitgesproken niet alleen visueel benadrukt maar ook tekstueel, doordat het geschreven woord in beeld verschijnt. 
Zo wordt ook de ontwikkeling van het woordbeeld gestimuleerd, wat leidt tot verbeterde spellingsvaardigheden.
  • Door het benoemen, aanwijzen en aanraken op het (interactief) schoolbord gaan leerlingen een relatie leggen tussen het ‘talige’ concept en de eigenschappen ervan. Wanneer een object of voorwerp ook nog eens op de fysieke manipulatie reageert, bijvoorbeeld verschillende dieren die gaan bewegen en een bijpassend dierengeluid laten horen wanneer ze met de vinger worden aangeraakt. Zo wordt de fysieke handeling onderdeel van het leren.

Effect op leerstijlen

  • Het didactisch verantwoord gebruik van de digitale schoolborden speelt in op onderstaande leerstijlen:
    - de divergente leerstijl (beschouwer), doordat de leerlingen de werkwijze van de leerkracht en andere leerlingen op het (interactief) schoolbord kunnen observeren;
    - de assimilerende leerstijl (denker), door de structurering van informatie om hypotheses, observaties, conclusies, ... te verklaren;
    - de convergente leerstijl (beslisser), wanneer opgedane kennis en vaardigheden moet worden ingezet om leerproblemen in (zelfstandige of interactieve) oefensituaties op te lossen en wanneer wordt besloten welke route moet worden gevolgd;
    - de uitvoerende leerstijl (doener), wanneer leerlingen al doende zelfstandig informatiebronnen leren hanteren en verwerken in eigen werk.

Links